Word je boventallig verklaard bij een reorganisatie, dan mag jouw werkgever je niet zomaar ontslaan. Eerst moet worden onderzocht of er een andere passende plek voor je is binnen het bedrijf. Die verplichting — de herplaatsingsplicht — staat stevig verankerd in de wet en wordt door UWV én rechters steeds kritischer getoetst. In dit artikel lees je wat je kunt verwachten en hoe je jezelf goed opstelt.
Wettelijke basis van de herplaatsingsplicht
De herplaatsingsplicht is geen vrijblijvende stap, maar een harde juridische voorwaarde voor Reorganisatie en bedrijfseconomisch ontslag in Eindhoven. Artikel 7:669 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek bepaalt dat een werkgever de arbeidsovereenkomst alleen kan opzeggen als er een redelijke grond is én herplaatsing in een andere passende functie — al dan niet met behulp van scholing — binnen een redelijke termijn niet mogelijk is of niet in de rede ligt. Met andere woorden: zolang er kansen op herplaatsing zijn, mag jouw werkgever niet direct naar ontslag grijpen.
Dat klinkt geruststellend, maar de praktijk is genuanceerd. De verplichting is een inspanningsverplichting, geen resultaatsverplichting: jouw werkgever hoeft herplaatsing niet te garanderen, maar moet wel aantoonbaar serieuze en actieve stappen hebben gezet om ontslag te voorkomen.
Wat is een passende functie
Niet elke openstaande vacature telt automatisch als passende functie. Een functie is passend wanneer zij aansluit bij jouw opleiding, ervaring en capaciteiten. Daarbij gaat het in de regel om functies die qua niveau vergelijkbaar zijn met je huidige werk. Let op: elementen zoals reistijd en salaris tellen bij de beoordeling van passendheid niet mee. Dat kan betekenen dat jouw werkgever een functie als passend aanmerkt, ook al moet je verder reizen of iets minder verdienen.
Naast bestaande vacatures moet jouw werkgever ook kijken naar functies die naar verwachting binnen een redelijke termijn beschikbaar komen. Die termijn is gelijk aan de wettelijke opzegtermijn die de werkgever voor jou in acht moet nemen — afhankelijk van jouw dienstjaren is dat één tot vier maanden. Voor werknemers met een arbeidshandicap geldt een langere herplaatsingstermijn van 26 weken.
Hoe actief moet jouw werkgever zijn
Hier zit vaak de crux. Rechtbanken en het UWV verwachten een actieve en initiërende houding van de werkgever. Het rondsturen van een lijst met vacatures en hopen dat jij zelf solliciteert, is doorgaans onvoldoende. Jouw werkgever moet het gesprek met jou aangaan, inventariseren welke functies bij jou passen en eventuele drempels voor herplaatsing wegnemen.
Een recent arrest van het Gerechtshof Amsterdam illustreert dit scherp: een grote werkgever die een boventallige werknemer volledig overliet aan standaard sollicitatieprocedures, zonder zelf actief te begeleiden of op passende vacatures te wijzen, werd geacht ernstig tekort te zijn geschoten in zijn herplaatsingsverplichting. De conclusie is duidelijk: hoe langer het dienstverband en hoe hoger de positie, hoe meer betrokkenheid van de werkgever wordt verwacht.
Scholing als onderdeel van herplaatsing
Ben je niet direct geschikt voor een passende functie, maar zou je dat na een kortdurende opleiding of cursus wél zijn? Dan kan jouw werkgever verplicht zijn om die scholing aan te bieden. Hierbij gaat het nadrukkelijk om cursussen en bij- of omscholing die binnen de herplaatsingstermijn kunnen worden afgerond — niet om een volledige meerjarenopleiding. De scholingsverplichting is bovendien gekoppeld aan een reëel perspectief op herplaatsing: als er helemaal geen passende functies in beeld zijn, hoeft jouw werkgever ook geen opleiding aan te bieden.
Plan een vrijblijvend gesprek en ontdek wat we voor je kunnen betekenen.
Plan een gesprekWanneer geldt de herplaatsingsplicht niet
Er zijn omstandigheden waarbij herplaatsing niet in de rede ligt. Denk aan een situatie waarbij sprake is van verwijtbaar handelen van de werknemer, of wanneer het bedrijf volledig sluit en er simpelweg geen andere vestiging of functie meer beschikbaar is. Ook bij een algehele bedrijfssluiting zonder resterende activiteiten kan van herplaatsing worden afgezien. Dit zijn echter uitzonderingen; de hoofdregel blijft dat onderzoek naar herplaatsing altijd verplicht is voordat het bedrijfseconomisch ontslag in Eindhoven of elders kan worden ingezet.
Wat kun jij zelf doen
Als je boventallig bent verklaard, is het slim om zelf ook actief mee te denken — maar wel vanuit een goed geïnformeerde positie. Hieronder een aantal praktische aandachtspunten:
- Vraag schriftelijk welke herplaatsingsinspanningen jouw werkgever concreet gaat verrichten en zet dit in een e-mail.
- Houd bij welke vacatures er intern worden geplaatst en of jij hierover wordt geïnformeerd.
- Vraag of er functies zijn waarvoor je met een korte opleiding of cursus in aanmerking zou komen.
- Bekijk of jouw werkgever ook onderdeel is van een groter concern — de herplaatsingsplicht kan zich dan ook uitstrekken tot andere bedrijfsonderdelen, ook internationaal.
- Teken geen vaststellingsovereenkomst voordat je juridisch hebt laten toetsen of de herplaatsingsplicht serieus is nagekomen en of de vergoeding klopt.
- Bewaar alle communicatie over herplaatsing zorgvuldig; dit kan later van belang zijn bij een procedure.
Herplaatsing mislukt wat dan
Lukt herplaatsing aantoonbaar niet, dan kan jouw werkgever de ontslagaanvraag bij het UWV indienen. In die aanvraag moet worden onderbouwd waarom herplaatsing binnen een redelijke termijn niet mogelijk was. Het UWV toetst dit steeds strenger. Krijgt jouw werkgever toestemming, dan gaat de wettelijke opzegtermijn lopen en heb je in beginsel recht op een transitievergoeding. Vind je dat jouw werkgever de herplaatsingsplicht niet serieus heeft genomen, dan kun je dit aanvechten — zowel via het UWV als achteraf bij de rechter.
Arbeidsjurist Eindhoven staat voor je klaar
Een reorganisatie is een stressvolle periode, zeker als je niet zeker weet of jouw werkgever de spelregels rond herplaatsing wel correct naleeft. Bij Arbeidsjurist Eindhoven denken we praktisch met je mee: we beoordelen of jouw werkgever zijn verplichtingen serieus nakomt, wat jouw rechtspositie is en welke stappen je het beste kunt zetten. Neem vrijblijvend contact op — een eerste gesprek helpt je al een stuk verder.
Veelgestelde vragen
Moet mijn werkgever mij altijd een andere functie aanbieden bij een reorganisatie?
Jouw werkgever is verplicht actief te onderzoeken of er een passende functie beschikbaar is. Dat is echter een inspanningsverplichting, geen garantie: als er na serieus onderzoek geen passende plek is, kan ontslag toch worden aangevraagd bij het UWV.
Hoe lang heeft mijn werkgever de tijd om mij te herplaatsen?
De redelijke termijn voor herplaatsing is gelijk aan de wettelijke opzegtermijn die jouw werkgever voor jou in acht moet nemen. Afhankelijk van jouw dienstjaren is dat één tot vier maanden. Voor werknemers met een arbeidshandicap geldt een langere termijn van 26 weken.
Wat is een passende functie bij herplaatsing?
Een passende functie sluit aan bij jouw opleiding, ervaring en capaciteiten, en heeft in de regel een vergelijkbaar niveau als jouw huidige functie. Reistijd en salarisverschil spelen bij de beoordeling geen doorslaggevende rol.
Is mijn werkgever ook verplicht scholing aan te bieden?
Als er een passende functie beschikbaar is waarvoor je met een kortdurende opleiding of cursus geschikt kunt worden, kan jouw werkgever verplicht zijn die scholing aan te bieden. Er geldt geen scholingsplicht als er helemaal geen zicht is op herplaatsing in een passende functie.
Wat kan ik doen als mijn werkgever de herplaatsingsplicht niet serieus neemt?
Je kunt dit aanvechten. Als jouw werkgever een ontslagaanvraag indient bij het UWV zonder de herplaatsingsplicht serieus te hebben uitgevoerd, kan het UWV de toestemming weigeren. Ook achteraf kun je bij de rechter aanvoeren dat de herplaatsingsverplichting niet is nagekomen. Laat je juridisch adviseren voordat je stappen zet.
We denken graag met je mee. Voor advies op maat voor jouw situatie gaan we graag met je in gesprek. Aan de inhoud van deze pagina kunnen geen rechten worden ontleend en er kunnen onjuistheden in voorkomen.
